Raxit (Skolioz)

Kasallikning paydo bo'lishining sabablari tug'ma yoki orttirilgan bo`lishi mumkin.

Tug`ma sabablar quyidagilardir:

• umurtqa pog`onasining chala rivojlanganligi;
• shakllangan g'ayritabiiy qo'shimcha umurtqalar;
• homila rivojlanishi davrida endokrin tizimning buzilishi.

Orttirilgan sabablarga esa quyidagilar kiradi:

• umurtqa pog'onasining shikastlanishlari;
• bo`yin umurtqasida suyak chiqishi;
• tananing uzoq vaqt davomida noqulay va notabiiy holatda bo`lishi;
• mushak massasining assimetrik rivojlanishi;
• noto`g`ri yoki zaiflashgan umumiy jismoniy rivojlanish.

Bolalarda ushbu kasallik ko`pincha tananing ayrim qismlarining notabiiy holati va haddan tashqari bosim tufayli yuzaga keladi.

Kasallikning belgilari odatda uning darajasi bilan belgilanadi:

• I darajali skolioz - bemorning yelkalari, tos suyagi joylashuvining o`zgarishi, boshini pastga egilishi, bukchayish;
• II darajali skolioz — umurtqa pog'onasining qiyshiq joylashuvi bemor tanasining har qanday holatida ko'rinadi, bo'yin konturlari va bel uchburchagi assimetrik holatda;
• III darajali skolioz – qovurg`a bukrisi hosil bo`ladi, qovurg`alarning o`zi bo`rtib chiqadi, qorin mushaklari zaiflashadi;
• IV darajali skolioz – torsiya (umurtqa pog'onasining vertikal burilishi), qiyshaygan joydagi mushaklar mushaklar cho'ziladi, umurtqa pogʻonasining sezilarli deformatsiyasi, koʻkrak qafasining oʻzgarishi va ichki aʼzolar ezilishi, siqilishi va ularning funksiyasining buzilishi kuzatiladi.

Skoliozni quyidagi usullar yordamida davolanadi:

• manual terapiya (qo`l bilan davolash);
• davolovchi jismoniy mashqlar;
• maxsus korset kiyish;
• ortopedik poyabzal kiyish;
• jarrohlik (agar skolioz darajasi so`nggi bosqichda bo'lsa).

Kasallikka chalinishi mumkin bo`lgan kishilarga quyidagilar kiradi:

• mushak, markaziy asab tizimi kasalliklari bilan og'rigan odamlar;
• nofaol turmush tarzini olib boradigan odamlar;
• umurtqa pog'onasining tug'ma nuqsonlari bo'lgan odamlar;
• oyoq kasalliklari bilan og'rigan, oyoqlari egri shaklga ega odamlar.

Skolioz rivojlanishining oldini olish uchun shifokorlar quyidagilarni tavsiya qiladilar:

• Qomatni har doim to`g`ri tutish va tananing to`g`ri holatda bo`lishini nazorat qilish.
• Orqa, qorin mushaklari va lateral mushaklarni kuchaytirishga qaratilgan rivojlantiruvchi mashqlarini bajarish.
• Taxminan har yarim soatda bir marta tana holatini o`zgartirib turish, bir holatda uzoq vaqt o`tirmaslik, kompyuter bilan ishlashda tanaffus qilish.